२०२७ ची डिजिटल जनगणना : मुख्य वैशिष्ट्ये
डिजिटल प्लॅटफॉर्म आणि साधने
- डिजिटल प्लॅटफॉर्म: पारंपरिक कागद-पेन ऐवजी 'सेन्सस मॅनेजमेंट अँड मॉनिटरिंग सिस्टम' (CMMS) हे समर्पित संकेतस्थळ वापरले जाईल.
- साधने: माहिती संकलित करण्यासाठी हँडहेल्ड डिव्हाइसेस (मोबाईल/टॅबलेट), जिओटॅगिंग, आणि मॅपिंग टूल्सचा वापर केला जाईल.
- प्रचंड मनुष्यबळ: विशेष सॉफ्टवेअरच्या मदतीने सुमारे ३२ लाख क्षेत्रीय कर्मचारी (गणक आणि पर्यवेक्षक) कोट्यवधी कुटुंबांचा डेटा संकलित करतील.
जनगणनेचे टप्पे
| टप्पा |
कालावधी |
मुख्य काम |
| पहिला टप्पा |
एप्रिल ते सप्टेंबर २०२६ |
घरांची यादी तयार करणे (House Listing). |
| दुसरा टप्पा |
फेब्रुवारी २०२७ |
प्रत्यक्ष लोकसंख्या गणना करणे. |
महत्त्वाचे बदल आणि फायदे
- जातिनिहाय गणना: यावेळी प्रथमच जनगणनेत जातिनिहाय गणनेचा समावेश असण्याची शक्यता आहे.
- अचूकता आणि वेग: माहिती डिजिटल स्वरूपात असल्याने त्रुटी सुधारण्यासाठी लागणारा वेळ कमी होईल आणि विदा (डेटा) त्वरित एकत्रित केला जाईल.
- निधी: केंद्र सरकारने या मोहिमेसाठी ११,७६८ कोटी रुपयांच्या निधीला मंजुरी दिली आहे.
मृत्युंजय कुमार नारायण (महानिबंधक):
"डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वापर केल्यामुळे डेटा संकलनाची गुणवत्ता, कार्यक्षमता आणि वेळेत उपलब्धता वाढेल."